Tư pháp người chưa thành niên của một số quốc gia trên thế giới và thực tiễn ở Việt Nam
Trên thế giới, nhiều quốc gia có hệ thống tư pháp riêng biệt dành cho người chưa thành niên, nhằm đảm bảo rằng người chưa thành niên được xét xử công bằng; đồng thời được hỗ trợ phát triển để trở thành thành viên tích cực của xã hội. Một số quốc gia áp dụng hệ thống tư pháp người chưa thành niên dựa trên nguyên tắc “giáo dục thay vì trừng phạt”, trong đó các biện pháp giáo dục và tái hòa nhập được ưu tiên hơn là hình phạt tù giam. Các quốc gia này thường có các cơ sở kiểm soát và giám sát dành riêng cho người chưa thành niên, như trường học đặc biệt hoặc các tổ chức xã hội.
Tuy nhiên, ở một số quốc gia khác, hệ thống tư pháp người chưa thành niên vẫn còn nhiều hạn chế như áp dụng hình phạt nặng nề đối với tội phạm là người chưa thành niên. Điều này có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng đối với sự phát triển tinh thần và thể chất của người chưa thành niên, đồng thời không giải quyết được nguyên nhân thực sự của vấn đề.
Trong bối cảnh của Việt Nam, hệ thống tư pháp người chưa thành niên đang dần được hoàn thiện nhằm thể chế hóa Hiến pháp năm 2013: “Ở nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, các quyền con người, quyền công dân về chính trị, dân sự, kinh tế, văn hóa, xã hội được công nhận, tôn trọng, bảo vệ, bảo đảm theo Hiến pháp và pháp luật” (khoản 1 Điều 14). Trong các quyền đó có nhóm đối tượng dễ bị tổn thương là người chưa thành niên. Do đó, yêu cầu về hoàn thiện hệ thống tư pháp dành riêng cho người chưa thành niên là tất yếu và khách quan.
Chuyên khảo Tư pháp người chưa thành niên của một số quốc gia trên thế giới và thực tiễn ở Việt Nam phân tích, làm rõ các vấn đề lý luận, quy định và thực tiễn về tư pháp người chưa thành niên của một số quốc gia trên thế giới, từ đó nêu bật những giá trị tham khảo đối với Việt Nam, làm rõ thực tiễn và định hướng hoàn thiện tư pháp người chưa thành niên tại Việt Nam.
Chương 1 – Nhận diện về tư pháp người chưa thành niên
Trong chương này, các tác giả giải quyết các vấn đề như: Khái niệm, đặc điểm người chưa thành niên; Khái niệm tư pháp người chưa thành niên; Một số nguyên tắc cơ bản về tư pháp người chưa thành niên; Các nhân tố tác động đến tư pháp người chưa thành niên; Cơ chế bảo đảm thực hiện tư pháp người chưa thành niên.
Chương 2 – Một số quy định chung về tư pháp người chưa thành niên theo pháp luật quốc tế và một số quốc gia trên thế giới với các nội dung: Quy định về tư pháp người chưa thành niên theo pháp luật quốc tế; Quy định về tư pháp người chưa thành niên theo pháp luật quốc tế và giới thiệu chung về tư pháp người chưa thành niên của một số quốc gia trên thế giới gồm: Cộng hòa liên bang Đức, Cộng hòa Nam Phi; Philippines; Papua New Guinea; Cộng hòa Kosovo; Hàn Quốc và Nhật Bản.
Chương 3 – Các nội dung trọng tâm trong tư pháp người chưa thành niên ở một số quốc gia và giá trị tham khảo đối với Việt Nam. Trong đó, các nội dung trọng tâm trong tư pháp người chưa thành niên ở một số quốc gia được nghiên cứu như phạm vi áp dụng hệ thống pháp luật tư pháp người chưa thành niên; Nguyên tắc xử lý người chưa thành niên vi phạm pháp luật; Xử lý chuyển hướng trước khi xét xử; Các biện pháp ngăn chặn, cưỡng chế; Quy trình điều tra đặc biệt; Thủ tục tố tụng đặc biệt tại Tòa án…
Chương 4 – Bối cảnh xây dựng và các yêu cầu hoàn thiện tư pháp người chưa thành niên tại Việt Nam
Chương 5 – Thực trạng tư pháp người chưa thành niên tại Việt Nam với kết quả đạt được về thi hành pháp luật tư pháp người chưa thành niên tại Việt Nam và nhưng tồn tại, hạn chế và nguyên nhân.
Chương 6 – Giải pháp hoàn thiên hệ thống tư pháp người chưa thành niên tại Việt Nam với nội dung hoàn thiện hệ thống pháp luật và giải pháp tổ chức thực hiện
Các tác giả đã đề cập đến những vấn đề mang tính chất lý luận, quy định và thực tiễn cô đọng nhất liên quan đến hệ thống tư pháp người chưa thành niên. Đây là nguồn tài liệu có giá trị thiết thực cả về lý luận và thực tiễn, phục vụ việc vận dụng, định hướng xây dựng pháp luật, nghiên cứu học tập để bảo vệ tốt hơn quyền của người chưa thành niên.
Tác giả Nguyễn Chí Công (1978) là Thẩm phán cao cấp, Phó Chánh án, Chủ tịch Hội đồng Khoa học – Sáng kiến TANDCC Đà Nẵng; Ủy viên Hội đồng Khoa học Tòa án nhân dân; Ủy viên Hội đồng Học viện Tòa án.
Đã xuất bản nhiều công trình như: Luật Tố tụng hình sự trong thực tế Giám đốc thẩm, Tái thẩm của Tòa án nhân dân tối cao (2008); Án lệ và Bình luận, Quyển II (2019); Giải đáp một số vấn đề về nghiệp vụ năm 2018 2019 (2019); Hỏi đáp nghiệp vụ về Hòa giải, đối thoại tại Tòa án (2020).
Tác giả Nguyễn Thanh Hải (1978) hiện là Phó Trưởng khoa phụ trách Khoa Đào tạo Thẩm tra viên – Thư ký Tòa án, Học viện Tòa án. Thành viên Hội đồng khoa học Học viện Tòa án.
Đã xuất bản một số công trình như: Pháp luật về nhà ở cho người Việt Nam định cư ở nước ngoài và người nước ngoài tại Việt Nam (2016); Bảo vệ quyền lợi khách hàng trong hoạt động sáp nhập, hợp nhất mua lại ngân hàng thương mại (2017); Cẩm nang nghiệp vụ dành cho Thẩm phán, Kiểm sát, Luật sư (2020); Một số vướng mắc trong giải quyết tranh chấp lao động tại Tòa án theo Bộ luật Lao động năm 2019 (2022); Cẩm nang giải quyết các vụ án Dân sự, Kinh doanh thương mại, Lao động, Hôn nhân và Gia đình (2022).
Tạp Chí Toà Án Nhân Dân:https://tapchitoaan.vn/
Tin liên quan
Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước: Người bị thiệt hại được quyền lựa chọn cơ quan giải quyết
(TCTA) - Luật số 15/2026/QH16 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước đã hoàn thiện phạm vi trách nhiệm bồi thường, đơn giản hóa thủ tục, rút ngắn thời gian chi trả ...
Xem thêmNhững điểm mới của dự thảo Bộ luật Tố tụng hình sự
Đổi mới thủ tục tố tụng theo hướng tinh gọn, hiệu quả Một trong những định hướng lớn của dự thảo là chuẩn hóa quy trình tố tụng, tinh gọn trình tự và đơn giản hóa thủ tục hành chính tư pháp nhưng ...
Xem thêmTòa án nhân dân tối cao ban hành văn bản quán triệt một số điểm mới của Luật Thi hành án hình sự năm 2025 thuộc thẩm quyền của Tòa án
Tạp chí Tòa án nhân dân xin giới thiệu nội dung về một số điểm mới theo quy định của Luật Thi hành án hình sự năm 2025 về nhiệm vụ, quyền hạn của Tòa án như sau: 1. Quy định thời hạn giải quyết ...
Xem thêm











