ĐOÀN LUẬT SƯ TP. HỒ CHÍ MINH

VĂN PHÒNG LUẬT SƯ TRẦN LUẬT

(TRAN LUAT LAW OFFICE)

Theo Luật Ban hành văn bản pháp luật năm 2015, Bộ luật và Luật (gọi chung là Luật) do Quốc hội ban hành thuộc hệ thống văn bản pháp luật Việt Nam. Tuy nhiên, lại không quy định cụ thể về các khái niệm, thuật ngữ dùng trong khoa học pháp lý để phân biệt giữa Bộ luật và Luật.

Về cơ bản, hai khái niệm Bộ luật và Luật là tương đương nhau và không có quá nhiều điểm khác biệt rõ nét nên còn gây nhiều tranh luận. Dựa vào đối tượng áp dụng, phạm vi điều chỉnh của Bộ luật và Luật do Quốc hội thông qua, được Chủ tịch nước ban hành, bài viết dưới đây sẽ đưa ra một số tiêu chí để phân biệt sự khác nhau giữa Bộ luật và Luật theo hệ thống pháp luật Việt Nam.

Hiện nay, có khá nhiều chiều hướng suy xét. Luật thường được đề cập đến với các nghĩa như là một ngành luật trong hệ thống pháp luật của Nhà nước, là một ngành khoa học pháp lý và là một môn học. Trong một số ngữ cảnh nhất định, Luật có thể hiểu là pháp luật nói chung. Ví dụ: Khoa học Luật, Đại học Luật, sinh viên Luật, tiến sĩ Luật, nghề Luật, Luật sư, Luật gia… Còn Bộ luật hay còn gọi là Đạo luật thường chỉ được hiểu theo một trường nghĩa, đó chính là một hình thức văn bản quy phạm pháp luật có mức độ hệ thống hoá cao nhất, bao gồm tổng thể các quy phạm pháp luật điều chỉnh các quan hệ xã hội trên một hoặc nhiều lĩnh vực khác nhau. Ví dụ: Bộ luật Hình sự, Bộ luật Dân sự, Bộ luật Hàng hải, Bộ luật Lao động…

Như vậy, có thể thấy, thuật ngữ Luật có nghĩa rộng và bao trùm hơn so với thuật ngữ Bộ luật theo những chiều hướng phân tích khái niệm như trên.

Tuy nhiên, khái niệm Luật nếu được định nghĩa là một loại văn bản quy phạm pháp luật do Quốc hội ban hành, theo một trình tự thủ tuc nhất định, có hiệu lực pháp lý cao nhất, chỉ dưới Hiến pháp. Ví dụ: Luật Tổ chức Quốc hội; Luật Tổ chức Chính phủ,… Tất cả các văn bản pháp luật khác do các cơ quan Nhà nước khác ban hành đều là văn bản dưới Luật. Theo đó, nếu xét theo khía cạnh khái niệm, thì Bộ luật lại có phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh lớn hơn so với Luật.

Nguồn Luật sư Việt Nam https://lsvn.vn/